Naruszenie tego zakazu może skutkować nałożeniem na każdego z przedsiębiorców, będącego stroną porozumienia, kary pieniężnej w wysokości do 10% jego rocznego obrotu.
Organizacje branżowe skupiające przedstawicieli konkretnej branży lub zawodu mogą, w ramach swojej działalności statutowej, zawierać porozumienia określające reguły zachowania obowiązujące ich członków.
Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów regularnie dokonuje oceny porozumień zawieranych przez organizacje branżowe pod kątem przestrzegania przepisów prawa antymonopolowego. Organizacje branżowe działające na rynku nieruchomości nie są wyjątkiem. Dowodzi tego jedna z ostatnich decyzji Prezes UOKiK z 23 maja 2011 r., dotycząca niedozwolonego porozumienia, które zawarły trzy federacje zrzeszające specjalistów w zakresie zawodów związanych z nieruchomościami, tj. Polska Federacja Stowarzyszeń Zawodów Nieruchomościowych, Polska Federacja Rynku Nieruchomości oraz Polska Federacja Zarządców Nieruchomości (decyzja nr DOK - 4/2011).
Federacje te organizują praktyki zawodowe dla kandydatów, ubiegających się o nadanie licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami oraz w zakresie zarządzania nieruchomościami. Kwestionowane przez Prezes UOKiK porozumienie polegało na tym, że 28 lutego 2008 r. federacje uzgodniły, że od każdego z kandydatów ubiegających się o wykonywanie zawodu pośrednika w obrocie nieruchomościami oraz zarządcy będą pobierać dodatkową opłatę w wysokości 250zł za „potwierdzenie warunków praktyki, sprawdzenie praktycznego przygotowania do zawodu i sporządzenie protokołu z tej czynności".
Zdaniem Prezes UOKiK w wyniku zawarcia porozumienia organizatorzy praktyk zawodowych (a więc konkurenci) uzgodnili stałą wysokość cen za świadczone przez siebie usługi. Porozumienie oddziaływało bowiem na stosowane przez organizatorów opłaty, które każdy z kandydatów ubiegających się o licencję był obowiązany wpłacić na konto organizatora praktyk w stałej i jednolitej dla wysokości 250 zł.
Ponieważ w normalnych warunkach rynkowych stawki te powinny zostać ustalone niezależnie i samodzielnie przez każdego organizatora, doszło do istotnego ograniczenia konkurencji cenowej pomiędzy organizatorami praktyk. Tego rodzaju stabilizacja polityki cenowej skutkowała również tym, że kandydaci ubiegający się o przyznanie licencji mieli ograniczony wybór cenowy organizatora praktyk.
Za udział w porozumieniu Prezes UOKiK nałożyła na jego uczestników kary finansowe w wysokości: 46.628, 24 zł na Polską Federację Rynku Nieruchomości, 3.709,01 zł na Polską Federację Stowarzyszeń Zawodów Nieruchomościowych oraz 1 816,37 zł na Polską Federację Zarządców Nieruchomości. Stosunkowo niższa kara dla ostatniej z federacji wynikała z faktu, że zaprzestała ona pobierania opłaty oraz współpracowała z UOKiK w toku postępowania.
Porozumienia cenowe zawierane pomiędzy konkurentami (tzw. kartele) stanowią najpoważniejsze ograniczenia konkurencji. Ustalenie dokonywane w tym zakresie przez organizacje branżowe, w tym organizacje zrzeszające podmioty działające na rynku nieruchomości, mogą negatywnie wpływać na stan konkurencji na znacznej części tego rynku.
Jak wynika choćby z komunikatu UOKiK z 25 lipca tego roku prezes UOKiK prowadzi aktywną politykę w zakresie weryfikowania zgodności działań organizacji branżowych działających na rynku nieruchomości z prawem antymonopolowym. Omawiana decyzja, jako stanowiąca element tej polityki, daje jasny i czytelny sygnał dla przedstawicieli rynku nieruchomości, że ich działania - w tym działania organizacji branżowych - muszą być zgodne z prawem antymonopolowym.
Kancelaria Prawna - sdzlegal
2
