Formalności na drodze do własności, czyli jak krok po kroku zmienić użytkowanie wieczyste

Jak w każdym postępowaniu, również droga od użytkowania wieczystego do prawa własności związana jest z pewnym formalizmem. Im bardziej Jan Kowalski skoncentruje się na prawidłowym wskazaniu, o co wnosi i, na jakiej podstawie, tym szybciej z użytkownika stanie się właścicielem.

W nawiązaniu do poprzednich artykułów dotyczących przekształcenia użytkowania wieczystego we własność (Administrator nr 3/2011, s. 14 i nr 6/2011, s. 12), niniejszy tekst koncentruje się na praktycznym zastosowaniu przytaczanych wcześniej przepisów.

Dla przypomnienia: tylko do 31 grudnia 2012 r. możliwe jest złożenie wniosku o przekształcenie użytkowania wieczystego we własność - tym samym pozostaje coraz mniej czasu. Chociaż z założenia organy administracji publicznej mają na rozpoznanie wniosku 30 dni, zgodnie z art. 35 kodeksu postępowania administracyjnego, mogą ten czas przedłużyć.

Kto może ubiegać się o przekształcenie?

Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności następuje na wniosek wszystkich użytkowników wieczystych danej nieruchomości. Tym samym z takowym wnioskiem mogą wystąpić m.in. osoby fizyczne będące właścicielami lokali, których udział w nieruchomości wspólnej obejmuje prawo użytkowania wieczystego jak i spółdzielnie mieszkaniowe, które 13 października 2005 r. (tj. w dniu wejścia w życie ustawy) były właścicielami budynków mieszkalnych lub garaży. Przy czym w ramach nawiązania do poprzednich artykułów należy dodać, że w sytuacji gdy dana nieruchomość została oddana we współużytkowanie wieczyste z wnioskiem o przekształcenie powinni wystąpić wszyscy współużytkownicy wieczyści. W przypadku braku porozumienia co do zmiany tytułu prawnego można na podstawie art. 199 kc wystąpić do sądu o tzw. zastępcze wyrażenie woli na zgodę na dokonanie przekształcenia.

Formalności

Gdy zgoda na przekształcenie użytkowania wieczystego we własność jest bezsporna, należy złożyć odpowiedni wniosek wraz z załącznikami. Zazwyczaj formularz wniosku możemy otrzymać w urzędzie gminy w wydziale gospodarki nieruchomościami. Niemniej jednak gdyby gmina czy starostwo nie miały własnych druków, wniosek można sporządzić własnoręcznie, pamiętając o tym, aby zawrzeć w nim takie informacje, jak:

• dane wnioskodawcy (imię, nazwisko lub nazwa firmy - jeśli wnioskodawcą jest osoba prawna),
• adres zameldowania (ewentualnie adres do korespondencji, jeśli jest inny niż adres zameldowania),
• PESEL (czasami również NIP w zależności od podmiotu składającego wniosek).

W petitum (in. treść żądania) wniosku należy wyraźnie określić, czego dotyczy wniosek (najczęściej: „wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności"). Następnie należy dokładnie określić nieruchomość, której dotyczy wniosek.

Dodatkowo powinno się wskazać we wniosku także informacje dotyczące okresu użytkowania wieczystego nieruchomości przez wnioskodawcę oraz jego poprzedników prawnych wraz z podstawą prawną (umową notarialną/decyzją administracyjną/orzeczeniem sądu) i wskazaniem dokumentu, na który się powołujemy.

Następnie we wniosku należy umieścić dane dotyczące możliwości prawa do nieodpłatnego przekształcenia. Uprawnienie to dotyczy użytkowników wieczystych, którym oddano nieruchomość w użytkowanie wieczyste w zamian za wywłaszczenie lub przejęcie nieruchomości gruntowej na rzecz Skarbu Państwa na podstawie innych tytułów prawnych sprzed 5 grudnia 1990r.

• Wzór wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności.

Załączniki

Składając przedmiotowy wniosek, nie wolno pominąć załączników, z których wynikać będą wszelkie okoliczności, na które wnioskodawca powołuje się w piśmie. W szczególności należy pamiętać o dołączeniu: aktualnego odpisu z księgi wieczystej (w oryginale), dokumenty, z których wynika następstwo prawne użytkownika wieczystego (tj. akt notarialny lub orzeczenie sądu - najczęściej postanowienie o nabyciu spadku) oraz jeśli wnioskodawcy przysługuje nieodpłatne przekształcenie - również odpowiedni dokument potwierdzający to prawo...