CZYTELNIKU!

Pobierz pełny numer miesięcznika Administrator 7-8/2016

WYDANIE BEZPŁATNE - ZAREJESTRUJ konto w portalu

Kompensata a rozliczenia podatkowe

Kompensata wzajemnych zobowiązań to rozliczenie bezgotówkowe, które nie jest barterem ani formą zapłaty, dlatego nie można jej umieszczać na fakturach jako metody płatności
Kompensata wzajemnych zobowiązań to rozliczenie bezgotówkowe, które nie jest barterem ani formą zapłaty, dlatego nie można jej umieszczać na fakturach jako metody płatności
Rys. redakcja Administratora

Potrącenie, czyli kompensata wzajemnych należności, to instytucja znana prawu cywilnemu od dawna. Dla organów podatkowych jest to jednak bardzo egzotyczne i niespotykane rozwiązanie, które prowadzi, w ich ocenie, do utraty podstawowych praw podatnika – odliczenia VAT w terminach ustawowych oraz zaliczenia tego „potrąconego” wydatku do kosztów podatkowych.

Prawo cywilne

Potrącenie wzajemnych wierzytelności zostało uregulowane art. 498 kc. Wynika z niego, że gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym. Wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej.

Prawna instytucja potrącenia, określana także jako kompensata, prowadzi do wygaśnięcia zobowiązania do wysokości niższej wierzytelności. Nie dochodzi jednak do tego wskutek realnej zapłaty, rozumianej jako wpłata konkretnej kwoty na rachunek kontrahenta. To raczej coś w rodzaju wzajemnego zwolnienia z długu (ja ci nic nie płacę i ty też mi nic nie płacisz). A brak zapłaty zawsze oznacza jakieś dotkliwe skutki podatkowe, które zwykle odnoszą się bezpłatnego świadczenia, czyli do faktycznego braku poniesienia kosztu danej rzeczy lub usługi.

Niestety, w praktyce zdarzają się sytuacje, w których potrącenie wzajemnych należności (czyli uznanie, że doszło do wzajemnej zapłaty, a przynajmniej – zarachowania należności jako zapłaconej) jest rozumiane właśnie jako brak zapłaty. Z mojego doświadczenia wynika, że ogólnie podejście organów podatkowych i sądów do pieniądza sprowadza się do myślenia o nim jak o banknocie. Stąd np. trudności w wykazaniu, którymi „źródełkami” wpłynęły pieniądze na rachunek bankowy i które dokładnie pieniądze „wypłynęły” z tego rachunku – choćby w wykazaniu, że wydatki na własne cele mieszkaniowe pochodziły z przychodu ze sprzedaży nieruchomości, a nie z pożyczki lub z wynagrodzenia za pracę.

Myślenie o kompensacie jak o braku przepływu gotówki, a tym samym braku zapłaty, ma to samo semantyczne źródło.

Potrącenie a zwrot VAT

Problem stał się bardzo wyraźny, kiedy podatnik wystąpił o interpretacje dotyczącą możliwości otrzymania zwrotu VAT w ciągu 25 dni, na podstawie art. 86 ust. 6 pkt 1 ustawy o VAT, w przypadku, gdy dochodzi do kompensaty wzajemnych wierzytelności.

Zgodnie z tym przepisem, urząd skarbowy (na wniosek podatnika) jest obowiązany zwrócić różnicę podatku (należnego i naliczonego) w terminie 25 dni, licząc od dnia złożenia rozliczenia, w sytuacji, gdy kwoty podatku naliczonego, wykazane w deklaracji podatkowej, wynikają z faktur dokumentujących kwoty należności, które zostały w całości zapłacone poprzez rachunek bankowy (w związku z art. 22 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, dalej jako USDG). Organ podatkowy stwierdził, że skoro przepis jednoznacznie używa pojęcia „zapłata” i odsyła w tym zakresie do art. 22 USDG, to może chodzić wyłącznie o zapłatę gotówką lub przelewem na rachunek bankowy kontrahenta.

Sąd I instancji zgodził się z podatnikiem, że należności mogą być zapłacone w każdy przewidziany prawem sposób, w tym także w formie kompensaty należności, a w tylko w przypadku uregulowania należności w formie pieniężnej (którą potrącenie nie jest) należy respektować wymóg z art. 22 USDG.

Sąd zwrócił uwagę, że pogląd taki reprezentowany jest zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie.

Istotnie, w orzecznictwie prezentowano jednolity pogląd, że wszelkie formy zapłaty należy uznać za równorzędne, a więc zapłata w gotówce, przelewem lub poprzez potrącenie mają identyczne skutki podatkowe (pogląd ten można znaleźć w wyroku siedmiu sędziów NSA z 11 marca 2013 r., sygn. akt I FPS 5/12; wyroku NSA z 2 czerwca 2011 r., I FSK 1075/10 lub z 5 kwietnia 2012 r., I FSK 1731/11).

Na szczególną uwagę zasługuje wydany w poszerzonym składzie wyrok z 11 marca 2013 r. Sąd uznał w nim bowiem, że kwoty podatku naliczonego, wykazane w deklaracji podatkowej, powinny wynikać z faktur dokumentujących kwoty należności, które zostały w całości zapłacone, przy czym za zapłatę uznaje się również wzajemne potrącenie wierzytelności.

Czytaj też: Rozliczenie roczne >>>

Zapisz się na bezpłatny NEWSLETTER. Co tydzień najświeższe informacje o zarządzaniu bezpośrednio na Twój e-mail.
Dostęp do pełnej treści tego artykułu jest BEZPŁATNY, wymaga jednak zalogowania.
Logowanie
zapomniałem hasła
Załóż konto
Jeśli nie masz jeszcze Konta Użytkownika - prosimy o wypełnienie formularza rejestracyjnego. Czas potrzebny na założenie Konta Użytkownika to max. 1 minuta.
Chcę założyć konto użytkownika
Dlaczego warto założyć konto użytkownika?
otrzymujesz bezpłatny dostęp do wielu przydatnych informacji: artykułów znanych ekspertów, przeglądów produktów, porad i raportów
co tydzień otrzymasz bezpłatny Newsletter informujący o nowych artykułach, produktach i wydarzeniach związanych z administrowaniem nieruchomościami, zarządzaniem i rynkiem mieszkaniowym
będziesz miał możliość brania udziału w konkursach z cennymi nagrodami
utworzysz swój Profil, dzięki któremu będziesz mógł brać udział w dyskusjach na Forum, wymieniać się poglądami z innymi użytkownikami oraz pisać opinie i komentarze
będziesz otrzymywać powiadomienia o promocjach i rabatach w naszej Księgarni Technicznej oraz zniżkach w sklepach naszych partnerów biznesowych.
Jednocześnie zapewniamy Cię, iż podczas rejestracji nie zbieramy żadnych szczegółowych danych personalnych i teleadresowych. W każdej chwili możesz zmienić swoje dane lub zażądać usunięcia konta.
Przed założeniem Konta sugerujemy zapoznać się z regulaminem.

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie

Jak zmniejszyć koszty wysyłania listów i paczek »

Wyślij list przez internet

Zobacz jak to możliwe - poczta tradycyjna przez internet? Teraz to możliwe napiszesz list, kupisz spersonalizowane znaczki i wyślesz  (...) czytaj dalej »


Dowiedz się, jak przygotować nieruchomość na zimę » Poznaj aplikację, która ułatwi prace księgowe »
Pierwsze dni jesieni to idealny czas na dokładny przegląd nieruchomości (...) czytaj dalej » Rozwiązania dla zarządców, w tym zintegrowanego systemu do zarządzania nieruchomościami oraz usług księgowych (...) czytaj dalej »

Chcesz kupić lub sprzedać mieszkanie? Sprawdź, co wpływa na jego wartość »

Chcesz kupić mieszkanie? Sprawdź, co wpływa na jego wartość

Kupno mieszkania to bez wątpienia jedna z ważniejszych decyzji w życiu. Dlatego też warto dobrze przemyśleć...... czytaj dalej »


Od czego zależy wysokość ubezpieczenia samochodu? Warsztaty + konsultacje dla inwestorów, projektantów, kierowników budowy oraz inspektorów nadzoru inwestorskiego»
Od czego zależy wysokość ubezpieczenia samochodu Zadania i odpowiedzialność uczestników procesu budowlanego w kontekście nowego Kodeksu urbanistyczno-budowlanego 2018
Ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej (OC) pojazdów mechanicznych jest obowiązkowym typem polisy(...) czytaj dalej » Zadania i odpowiedzialność uczestników procesu budowlanego w kontekście nowego Kodeksu urbanistyczno-budowlanego 2018 (...) czytaj dalej »

 


Jak pozbyć się problemu psich odchodów z trawnika »

Psy siedzące, jak pozbyć się psich odchodów z trawnika

Problem zanieczyszczonych przez psy trawników dotyczy wielu osiedli. Możemy pomóc właścicielom czworonogów (...) czytaj dalej »


Jak prawidłowo opomiarować i rozliczyć media»
Jaki wybrać ciepłomierz - przegląd ciepłomierzy »
Opomiarowanie i rozliczenie mediów Ciepłomierze mieszkaniowe - cena
Pobierz darmowego ebooka i dowiedz się m.in.  o obowiązkach opomiarowania budynków, o prawidłowym wyborze metody rozliczeń i jak zmniejszyć koszty...
czytaj dalej »
Goroący temat. Sprawdź, jaki wybrać ciepłomierz. Obecnie w nowych budynkach jest  już standardem opomiarowanie zużycia ciepła i ciepłej wody użytkowej… czytaj dalej »

Stwórz plan higieny dla firm sprzątających – w czym pomaga?

Harmonogram sprzątania klatki schodowej

Zarządzanie firmą sprzątającą to połączenie czasu pracy, skalkulowanego adekwatnie do kosztów, ze sprostaniem wymaganiom... czytaj dalej »


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników portalu Administrator24.info... dowiedz się więcej »
Co jest ważne w pracy zarządcy?
Zapisz się na bezpłatny newsletter!
Najnowsze informacje na Twoją skrzynkę:
ADMIREO ADMIREO Admireo to nowoczesny i funkcjonalny system do kompleksowego zarządzania nieruchomościami online. System działa w modelu SaaS i w...

Produkty i technologie

11/2017

Aktualny numer:

Administrator 11/2017
W miesięczniku m.in.:
  • - O zmianie ustawy o własności lokali oraz Prawa budowlanego
  • - Podatek od miejsca postojowego w garażu
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl