Eksploatacja instalacji wod-kan i c.w.u.

Podczas tegorocznego Światowego Dnia Wody, który przypadał w tym roku 22 marca, skupiono się na bezpieczeństwie obywateli – jak je zapewnić tu i teraz. Miasta, gminy, budynki muszą mieć prawidłowo działający system doprowadzania wody i odprowadzania ścieków. Tam, gdzie jest to możliwe, można przekładać zaplanowane modernizacje oraz gromadzić siły i środki na szybkie i sprawne usuwanie ewentualnych awarii, gdyż najważniejsza jest bieżąca sprawna eksploatacja.

Woda niezagrożona COVID-19

ONZ zainicjował akcję „myj ręce”, a jej agenda WHO (Światowa Organizacja Zdrowia) potwierdziła brak zagrożenia dla systemów wodociągowych jako formy rozprzestrzeniania koronawirusa. WHO uważa, że nie są potrzebne dodatkowe środki, gdyż proces dezynfekcji wody zapewnia szybką inaktywację wirusa COVID-19. Informuje też, że obecnie nie ma żadnych dowodów na przeżycie COVID-19 w uzdatnionej wodzie pitnej.

Koronawirusy mają niską odporność na promieniowanie UV i środki dezynfekcyjne powszechnie stosowane w procesach technologicznych uzdatniania wody, takie jak chlor, podchloryn sodu czy dwutlenek chloru. Wirusy te, podobnie jak inne zawieszone cząstki o podobnych rozmiarach, usuwane są z wody w procesie koagulacji połączonej z flokulacją wspomaganą polielektrolitami i filtracją na filtrach piaskowych, piaskowo-antracytowych i (lub) węglowych. Barierą dla koronawirusów jest też ozonowanie.

Stagnacja w instalacjach

W czasie pandemii biurowce, szkoły, uczelnie, porty lotnicze, hotele, restauracje, hale sportowe i inne obiekty są mało używane, a nawet całkowicie zamknięte. Pojawia się wtedy problem stagnacji w instalacjach. Instalacje były w tych obiektach projektowane na konkretne zużycie wody i ciepła oraz wymianę powietrza, a nie na zużycie marginalne czy wręcz „magazynowanie”. Jak służby administracyjne oraz instalatorzy powinni działać, gdy instalacje wody pitnej w takich budynkach nie są używane lub są używane w niewielkim stopniu? Tak samo jak w budynkach użytkowanych okresowo, jak np. domy wypoczynkowe, wskazane jest przestrzeganie zaleceń dot. stagnacji wody.

Każda instalacja wody pitnej jest zaprojektowana zgodnie z zaplanowanym rozbiorem wody i jeśli pobór zmniejszy się lub ustanie, wystąpią problemy higieniczne spowodowane np. przez bakterie – m.in. Legionella i Pseudomonas aeruginosa. Ta pierwsza jest znana w branży instalacyjnej i mamy także w Polsce przepisy techniczne mówiące, jak zapobiegać jej rozwojowi i jak odkażać instalacje. Natomiast druga – pałeczka ropy błękitnej – nie została szerzej przebadana pod kątem namnażania się w instalacjach, choć w niektórych krajach (np. Wielka Brytania i Niemcy) pojawiły się zalecenia, jak badać jej występowanie w instalacjach. Jest ona groźna, bo leczenie zakażenia przez nią spowodowanego jest trudne ze względu na dużą oporność tej bakterii na antybiotyki.

Przykładowo zgodnie z zaleceniami Bawarskiego Urzędu ds. Zdrowia i Bezpieczeństwa Żywności [2] niezależnie od tego, czy obiekt jest zamknięty, czy tylko częściowo używany, należy sporządzić plan i przeprowadzić przepłukanie wszystkich nieużywanych punktów czerpalnych, jeśli to możliwe, przynajmniej raz w tygodniu, a najlepiej co 3 dni, aż temperatura pozostanie stała (wg VDI/DVGW 6023).

Instalacje zimnej i ciepłej wody należy przepłukać oddzielnie, najpierw ciepłą, a następnie zimną wodę.

Przerwanie pracy instalacji powoduje ryzyko pogorszenia stanu higienicznego instalacji wody pitnej, czego można uniknąć poprzez okresowe spuszczanie wody w punktach czerpalnych.

W przypadku przerwy w pracy instalacji główne urządzenie odcinające na wejściu do budynku musi być zamknięte, żeby nie doszło do wtórnego skażenia sieci. W budynkach, w których wyłączone są tylko pojedyncze lokale użytkowe czy sklepy, należy także zamknąć zawory na dopływie do tych lokali.

Jeśli przerwa w poborze wody będzie długa, warto poinformować dostawcę wody o zamknięciu zaworów przyłączeniowych – nie będzie szukał przyczyny w braku wskazań wodomierza, gdy odczyt jest zdalny. Nie zaleca się opróżnienia instalacji wody pitnej, ponieważ zwiększa to problemy mikrobiologiczne i powoduje korozję instalacji.

W celu ponownego uruchomienia instalacji zaleca się aby po maksymalnie siedmiu dniach przerwy w poborze dokonać spustu wody do momentu ustabilizowania się jej temperatury – zarówno w instalacji c.w.u., jak i zimnej.

Gdy przerwa trwała dużej, to np. w Niemczech zaleca się płukanie instalacji (zgodnie z arkuszem DVGW 557 sekcja 6.3.2.1).

Jeśli przerwa w pracy instalacji trwa dłużej niż sześć miesięcy, oprócz płukania należy przeprowadzić analizy mikrobiologiczne zimnej i ciepłej wody. Próbki zimnej wody trzeba pobrać ze źródła wody pitnej, po urządzeniach do uzdatniania wody i przy reprezentatywnych wylewkach na końcach instalacji lub w wycofanych z eksploatacji lokalach, i sprawdzić parametry bakterii coli, E. coli, enterokoków i Pseudomonas aeruginosa. W instalacji c.w.u. należy przeprowadzić badanie na obecność i liczbę kolonii bakterii Legionella, a następnie podjąć kroki w celu ewentualnej dezynfekcji instalacji.   

Literatura

1. Świerszcz Andrzej, Bakterie w instalacjach https://www.instalator.pl/2016/11/bakterie-w-instalacjach/ - dostęp 30.04.2020
2. https://www.muenchen.de/rathaus/dam/jcr:1dd2978a-b69c-4714-8166-26bbbd06dab6/lgl_massnahmen_stagnation.pdf - dostęp 30.04.2020
3. https://www.dvgw.de/wichtige-infos-zucovid-19/
4. https://www.viega.de/de/produkte/themen/trinkwasser.html
5. https://www.vdi.de/richtlinien/unsere-richtlinien-highlights/vdi-6023
6. https://www.dvgw.de/themen/wasser/kundenerinformationen/trinkwasser-installation/

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!