Zarządca nieruchomości i jego wpływ na oszczędne i racjonalne zużycie energii w budynku

Na podstawie §328 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które dotyczy zużycia energii cieplnej i oszczędności z nim związanej, budynki i ich instalacje ogrzewcze, wentylacyjne, czy klimatyzacyjne, czy ciepłej wody użytkowej, a w przypadku budynków użyteczności publicznej czy zamieszkania zbiorowego, produkcyjnych, gospodarczych i magazynowych także oświetlenia wbudowanego, powinny zostać zaprojektowane i wykonane w sposób zapewniający spełnianie wymagań minimalnych:

• wartość wskaźnika rocznego dotyczącego zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną EP [kWh/(m2·rok)], która została obliczona na podstawie przepisów ustawy o charakterystyce energetycznej budynków, jest mniejsza lub równa wartości maksymalnej, która jest obliczana zgodnie ze wzorem, o którym jest mowa w §329 ust. 1 lub 3 rozporządzenia;
• przegrody czy wyposażenia techniczne budynków odpowiadają przynajmniej wymaganiom izolacyjności cieplnej wyszczególnione w załączniku nr 2 do rozporządzenia.

Instalacje elektryczne, które umożliwiają oszczędne i racjonalne zużycie energii

Projektowanie czy budowa oraz eksploatacja urządzeń, czy instalacji i sieci powinny zapewnić racjonalne i oszczędne zużywanie paliw czy energii przy zachowaniu:

• niezawodności współdziałań z siecią;
• bezpieczeństwa dotyczącego obsługi i otoczenia po spełnieniu wymagań dotyczących ochrony środowiska;
• zgodności z przepisami, a w szczególności przepisami: Prawa budowlanego, czy o ochronie przeciwporażeniowej, czy o ochronie przeciwpożarowej, czy o dozorze technicznym.

Zarządcy nieruchomości, powinni przestrzegać zasad wyszczególnionych w ustawie Prawo energetyczne, jak również w rozporządzeniu, które dotyczy warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Projektowanie czy produkcja, import czy budowa oraz eksploatacja urządzeń i instalacji, które wykorzystują do wytwarzania energii biomasę zastosowaną w samodzielnych lokalach mieszkalnych czy lokalach o innym przeznaczeniu w rozumieniu ustawy o własności lokali, powinny zapewniać sprawność przemiany energetycznej, wynoszącej co najmniej 85%, a w instalacjach przemysłowych co najmniej 70%, o ile jest to uzasadnione technicznie czy ekonomicznie.

Oszczędność energii i izolacyjność cieplna, czyli zużycie energii cieplnej

Budynki i ich instalacje ogrzewcze, wentylacyjne, klimatyzacyjne czy ciepłej wody użytkowej, a w przypadku budynków użyteczności publicznej, zamieszkania zbiorowego, produkcyjnych, gospodarczych i magazynowych, także oświetlenia wbudowanego, powinny być zaprojektowane i wykonane w sposób, który zapewnia spełnienie następujących wymagań minimalnych:

• wartość rocznego wskaźnika zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną EP [kWh (m2·rok)], która została obliczona według przepisów ustawy o charakterystyce energetycznej budynków jest mniejsza lub równa wartości maksymalnej obliczanej zgodnie ze wzorem, o którym jest mowa w §329 ust. 1 lub 3 rozporządzenia;
• przegrody czy wyposażenie techniczne budynków, które odpowiadają wymaganiom izolacyjności cieplnej, określonej w załączniku nr 2 do rozporządzenia.

Wymagania minimalne, uznaje się za spełnione dla budynków podlegających przebudowie, jeżeli przegrody czy wyposażenia techniczne budynków podlegają przebudowie i odpowiadają wymaganiom izolacyjności cieplnej, określonej w załączniku nr 2 do rozporządzenia.

Budynki powinny zostać zaprojektowane i wykonane w taki sposób, aby ograniczyć ryzyko przegrzewania w budynkach w okresie letnim.

Normy energetyczne

Maksymalną wartość wskaźnika rocznego zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną EP obliczać się powinno zgodnie z poniższym wzorem:

EP = EP_H+W + ΔEP_C + ΔEP_L [kWh/(m² · rok)],

Cząstkowe wartości wskaźnika EP, określać się powinno zgodnie z poniższymi tabelami 1-3.

Rodzaje urządzeń, instalacji i sieci, dla których jest wymagalne świadectwo kwalifikacji

Urządzenie i instalacja, czy sieć elektroenergetyczna, która wytwarza czy magazynuje, przetwarza, przesyła i zużywa energię elektryczną to:

• urządzenie prądotwórcze przyłączone do sieci przesyłowej i dystrybucyjnej energii elektrycznej bez względu na wysokość napięcia znamionowego;
• urządzenie, instalacja czy sieć elektroenergetyczna o napięciu znamionowym nie wyższym niż 1 kV;
• urządzenie, instalacja i sieć elektroenergetyczna o napięciu znamionowym wyższym niż 1 kV i napięciu znamionowym nie wyższym niż 30 kV;
• urządzenie, instalacja i sieć elektroenergetyczna o napięciu znamionowym wyższym niż 30 kV i napięciu znamionowym nie wyższym niż 110 kV;
• urządzenie, instalacja i sieć elektroenergetyczna o napięciu znamionowym wyższym niż 110 kV; 
• zespól prądotwórczy o mocy wyższej niż 50 kW;
• urządzenie elektrotermiczne;
• urządzenie do elektrolizy;
• sieć elektryczna oświetlenia ulicznego;
• elektryczne sieci trakcyjne;
• elektryczne urządzenie w wykonaniu przeciwwybuchowym;
• urządzenie, które umożliwia magazynowanie energii elektrycznej i wprowadzanie do sieci elektroenergetycznej o mocy wyższej niż 10 kW;
• aparatura kontrolno-pomiarowa i urządzenie instalacji automatycznej regulacji, sterowanie i zabezpieczenie urządzeń i instalacji;
• urządzenie techniki wojskowej czy uzbrojenia;
• urządzenie ratowniczo-gaśnicze;
• urządzenie ochrony granic.

Izolacja cieplna dla przebudowanego budynku

Pytanie: Jakie wymagania dotyczące izolacyjności cieplej, zarządca nieruchomości powinien uznać za spełnione dla budynku podlegającego przebudowie?

Odpowiedź: Wymagania minimalne uznaje się za spełnione dla budynków podlegających przebudowie, jeżeli przegrody oraz wyposażenie techniczne budynków, podlegające przebudowie, odpowiadają przynajmniej wymaganiom izolacyjności cieplnej (załącznik nr 2 do rozporządzenia).

Budynki, które spełniają wymagania minimalne na dzień 31 grudnia 2020 r., a w przypadku budynków zajmowanych przez organy wymiaru sprawiedliwości, prokuraturę czy organ administracji publicznej i będącego jego własnością – na dzień 1 stycznia 2019 r., są budynkami o niskim zużyciu energii.

Budynki powinni być zaprojektowane i wykonane w taki sposób, aby ograniczyć ryzyko przegrzewania budynków w okresie letnim.

Wymagania określone w §328 ust. 1 rozporządzenia powinno się stosować zgodnie z wymaganiami określonymi w §329 ust. 2 rozporządzenia, czy w załączniku nr 2 do rozporządzenia, obowiązującymi od dnia 01.01.2017 r. do dnia 30.12.2020 r., jeżeli przed dniem 31.12.2020 r. dla zamierzeń budowlanych zostały:

• złożone wnioski o pozwolenia na budowę, odrębne wnioski o zatwierdzenie projektów budowlanych, odrębne wnioski o wydanie odrębnych decyzji o zatwierdzenie projektów zagospodarowania działek lub terenów lub projektów architektoniczno-budowlanych, wnioski o zmiany pozwoleń na budowy, wnioski o pozwolenia na wznowienie robót budowlanych lub wnioski o zatwierdzenie zamiennych projektów budowlanych albo projektów zagospodarowań działek lub terenów lub projektów architektoniczno-budowlanych;
• dokonane zgłoszenia budowy lub wykonania robót budowlanych w przypadkach, gdy nie jest wymagane uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę;
• wydane decyzje o pozwoleniach na budowę, odrębne decyzje o zatwierdzeniach projektów budowlanych lub odrębne decyzje o zatwierdzeniu projektów zagospodarowań działek lub terenów lub projektów architektoniczno-budowlanych.

Przepisy stosuje się również w przypadkach, gdy wymagane jest sporządzenie projektów technicznych.

Urządzenia, które wytwarzają, magazynują, przetwarzają, przesyłają i zużywają ciepło oraz inne urządzenia energetyczne:

• kocioł parowy i wodny na paliwo stałe, płynne i gazowe, o mocy wyższej niż 50 kW i mocy nie wyższej niż 500 kW, z urządzeniami pomocniczymi;
• kocioł parowy i wodny na paliwa stałe, płynne i gazowe, o mocy wyższej niż 500 kW i o mocy nie wyższej niż 1800 kW, z urządzeniami pomocniczymi;
• kocioł parowy i wodny na paliwo stałe, płynne i gazowe, o mocy wyższej niż 1800 kW, z urządzeniami pomocniczymi;
• sieć i instalacja cieplna z urządzeniem pomocniczym, o przesyle ciepła wyższym niż 50 kW i o przesyle ciepła nie wyższym niż 500 kW;
• sieć i instalacja cieplna z urządzeniem pomocniczym, o przesyle ciepła wyższym niż 500 kW;
• turbina parowa i wodna o mocy wyższej niż 50 kW i o mocy nie wyższej niż 15 MW, z urządzeniem pomocniczymi;
• turbiny parowe oraz wodne o mocy wyższej niż 15 MW i o mocy nie wyższej niż 100 MW, wraz z urządzeniami pomocniczymi;
• turbina parowa i wodna o mocy wyższej niż 100 MW i o mocy nie wyższej niż 500 MW, z urządzeniem pomocniczymi;
• turbina parowa i wodna o mocy wyższej niż 500 MW, z urządzeniem pomocniczym;
• przemysłowe urządzenie odbiorcze pary czy gorącej wody o mocy wyższej niż 50 kW i o mocy nie wyższej niż 500 kW;
• przemysłowe urządzenie odbiorcze pary czy gorącej wody o mocy wyższej niż 500 kW;
• urządzenie wentylacji, klimatyzacji czy chłodnicze o mocy wyższej niż 50 kW i o mocy nie wyższej niż 500 kW;
• urządzenie wentylacji, czy klimatyzacji czy chłodnicze o mocy wyższej niż 500 kW;
• pompy, ssawy, czy wentylatory czy dmuchawy o mocy wyższej niż 50 kW i o mocy nie wyższej niż 500 kW;
• pompy, ssawy, czy wentylatory czy dmuchawy o mocy wyższej niż 500 kW;
• sprężarki o mocy wyższej niż 20 kW i o mocy nie wyższej niż 200 kW oraz instalacje sprężonego powietrza i gazów technicznych;
• sprężarka o mocy wyższej niż 200 kW czy instalacja sprężonego powietrza i gazów technicznych;
• urządzenie do składowania, czy magazynowania i rozładunku paliw o pojemności składowania odpowiadającej masie ponad 100 Mg;
• piec przemysłowy o mocy wyższej niż 50 kW;
• urządzenie umożliwiające przechowywanie ciepła czy chłodu w celu ich późniejszego wykorzystania o mocy wyższej niż 10 kW;
• aparatura kontrolno-pomiarowa czy urządzenie automatycznej regulacji do urządzeń, czy instalacji i sieci;
• urządzenie techniki wojskowej czy uzbrojenia;
• urządzenie ratowniczo-gaśnicze;
• urządzenie ochrony granic.

Zarządca a działanie urządzeń i instalacji

Pytanie: Czy zarządca nieruchomości powinien dopilnować urządzeń elektrycznych i instalacji zajmującej się na nieruchomości?

Odpowiedź: Zarządcy nieruchomości powinni dopilnować tego, że instalacje i urządzenia elektryczne, przy zachowaniu przepisów rozporządzenia, czy przepisów odrębnych, które dotyczą dostarczania energii, ochrony przeciwpożarowej, ochrony środowiska, bezpieczeństwa i higieny pracy, a także wymagań Polskich Norm, które odnoszą się do tych instalacji i urządzeń, powinny zapewniać:

• dostarczanie energii elektrycznej o niezbędnych parametrach technicznych dla odbiorników i stosownie do potrzeb użytkowych, w tym w zakresach infrastruktur na potrzeby ładowań pojazdów elektrycznych, zgodnie z przepisami ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych;
• ochronę przed porażeniem prądem elektrycznym, przepięciami łączeniowymi czy atmosferycznymi, powstaniem pożaru, wybuchem i innymi szkodami;
• ochronę przed emisjami drgań i hałasów powyżej dopuszczalnych poziomów, oraz przed szkodliwymi oddziaływaniami pola elektromagnetycznego.

Urządzenia, instalacje i sieci gazowe, które wytwarzają, przetwarzają, przesyłają, magazynują i zużywają paliwa gazowe:

• urządzenie do produkcji paliw gazowych, czy generator gazu;
• urządzenie do przetwarzania i uzdatniania paliw gazowych, czy rozkładnia paliw gazowych, urządzenie przeróbki gazu ziemnego, czy oczyszczalnie gazu, czy rozprężalnie i rozlewnie gazu płynnego, czy odazotownie, mieszalnie;
• urządzenie do magazynowania paliw gazowych;
• sieć gazowa o ciśnieniu nie wyższym niż 0,5 MPa czyli gazociągi, stacje gazowe, czy zespoły gazowe na przyłączu, w tym punkt gazowy;
• sieć gazowa o ciśnieniu wyższym niż 0,5 MPa czyli gazociągi, stacje gazowe, czy zespoły gazowe na przyłączu, czy tłocznie gazu;
• urządzenie i instalacja gazowa o ciśnieniu nie wyższym niż 5 kPa;
• urządzenie i instalacja gazowa o ciśnieniu wyższym niż 5 kPa;
• przemysłowy odbiornik paliw gazowych o mocy wyższej niż 50 kW;
• turbina gazowa;
• aparatura kontrolno-pomiarowa, czy urządzenie sterowania do urządzeń, czy instalacji i sieci;
• urządzenie i instalacja do skraplania gazu ziemnego;
• urządzenie i instalacja do regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego;
• instalacja do tankowania sprężonego gazu ziemnego;
• instalacja do tankowania skroplonego gazu ziemnego;
• urządzenie techniki wojskowej czy uzbrojenia.

Podstawa prawna

1. Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci z dnia 1 lipca 2022 r. (tj. DzU z 2022 r. poz. 1392)
2. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 15 kwietnia 2022 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj. DzU z 2022 r. poz. 1225 ze zm.)