Umowa z architektem – na co zwrócić uwagę?

We współpracy z architektem najczęściej zawierana jest umowa o dzieło. Jej zawartość powinna obejmować:

• przedmiot umowy – unikajmy tu ogólnikowych stwierdzeń, gdyż to utrudni nam wyegzekwowanie zamówionej pracy. Stwórzmy listę dokumentów, jakie architekt ma dla nas stworzyć. Dzięki temu nie zaskoczy nas również cena, jeżeli projektant przygotowałby więcej, aniżeli było to początkowo planowane. Pamiętajmy też, że często sam projekt architektoniczny wymagać będzie uzupełnienia o odpowiednie projekty branżowe i wizualizacje;
• termin realizacji dzieła – brak jasnych terminów najczęściej prowadzi do odwlekania wykonania dzieła. Prócz terminu na oddanie dzieła, możemy uregulować terminy na usuwanie zgłoszonych błędów i uchybień. Bez tego może się okazać, że utkniemy z niepełną albo wadliwą dokumentacją projektową;
• wynagrodzenie – tu najlepiej zastosować ryczałt za wykonanie całego przedmiotu umowy. Podwyższenie ryczałtu jest bardzo trudne i wymaga wykazania, że architekt bez swojej winy nie mógł przewidzieć szczególnych okoliczności, przez które jego wynagrodzenie umowne okazałoby się nieadekwatne do nakładu pracy.

Projekt architektoniczny to także najczęściej utwór w rozumieniu prawa autorskiego. Wówczas należy rozważyć, czy wystarczy nam licencja na wykonanie budynku lub jego aranżację, czy też domagać się będziemy przeniesienia majątkowych praw autorskich. Ten drugi wariant z pewnością będzie droższy, ale gwarantuje niepowtarzalność projektu.

Architekt wyzbywając się praw autorskich do projektu, nie będzie mógł zaoferować go w przyszłości innej osobie. Przeniesienie praw autorskich może mieć sens także wtedy, gdy projekt zamierzamy wykorzystać więcej niż jeden raz albo gdy użyty zostanie on również do innych celów, np. reklamowych. To ostatnie dotyczyć może zwłaszcza różnego typu wizualizacji.

W zależności od określonego przedmiotu umowy oraz pozostałych obowiązków projektanta, może się okazać, że samo stworzenie projektu będzie niewielką częścią całej umowy. Może się zatem okazać niezbędne zawarcie w niej postanowień odnoszących się w szczególności do:

• uprawnień architekta do kontaktów z deweloperem, gdy architekt wprowadza zmiany w projektach dostarczonych przez dewelopera (np. przesunięcie ścian, zmiany w układzie wewnętrznych instalacji, itp.). Jeżeli nie chcemy pośredniczyć w korespondencji pomiędzy architektem i deweloperem, to zadbajmy o odpowiednie upoważnienie;
• występowania przez architekta w naszym imieniu przed organami architektoniczno-budowlanymi. W tym przypadku konieczne będzie udzielenie projektantowi stosownego pełnomocnictwa;
• zakupu materiałów wykończeniowych – w tym przypadku warto zadbać także o kwestie finansowe. Ceny materiałów budowlanych są zmienne, więc pozostawienie swobody architektowi może nadszarpnąć budżet inwestycji.

Umowa może zawierać także inne ogólne postanowienia prawa cywilnego, które wzmacniać będą pozycję zamawiającego. Mowa tu o klauzulach:

• kar umownych za: nieterminowe dostarczenie przedmiotu umowy, nieterminowe usunięcie wad dokumentacji, bądź niewykonanie umowy, czy też odstąpienia od niej z winy architekta. Zastrzegając kary umowne należy pamiętać o wskazaniu, że uprawniony do ich żądania może także dochodzić odszkodowania w pełnej wysokości, ale na zasadach ogólnych. Bez takiego zapisu odpowiedzialność odszkodowawcza projektanta ograniczy się do zastrzeżonej kary umownej i to nawet, gdy faktyczna szkoda będzie większa;
• odstąpienia od umowy z winy danej strony – niekiedy może się okazać, że współpraca stron nie układa się dobrze, a wykonywanie umowy nastręcza coraz to nowych problemów. Warto zatem zadbać o możliwość zakończenia jej przed wykonaniem zamówionego dzieła. Zwrócić jednakże należy uwagę na fakt, że jeżeli odstąpienie nie następuje z winy projektanta albo w wykonaniu umownego prawa odstąpienia, zamawiający będzie zobowiązany do zapłaty wynagrodzenia. Będzie mógł jedynie odjąć od niego to, co architekt zaoszczędził wobec przerwania realizacji umowy;
• umowne prawo odstąpienia – to klauzula, która pozwala na odstąpienie od umowy w terminie wskazanym w jej treści;
• odstępne – ta klauzula jest zbliżona do wcześniejszej. W tym jednak przypadku osoba rezygnująca z umowy musi zapłacić drugiej stronie określoną w umowie kwotę zwaną odstępnym.

To tylko niektóre postanowienia, o których warto pomyśleć, zawierając umowę z architektem. W razie trudności, z pomocą przyjdą nam przepisy Kodeksu cywilnego o umowie o dzieło oraz wykonywaniu i skutkach niewykonania zobowiązań umownych.

Źródło: RynekPierwotny.pl

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!