Przegląd zmian w prawie – co nowego w 2026 r.?

W sytuacji trudnej zawsze jest ten, co ma stosować nowe prawo, które nie jest jasne, a do tego jeszcze ulegające ciągłej zmianie, za którą trudno nadążyć. Kto jest adresatem tego prawa? Ten który jest:

• osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, lub
• osobą fizyczną prowadzącą działalności gospodarczej, lub
• czy osobą prawną,
• przedsiębiorstwem państwowym albo niepaństwowym,
• organem w danej sprawie.

Czy prawo chroni przedsiębiorców?

Wydawałoby się, że tak jest, ale... Czy przedsiębiorców chroni prawo? Warto przyjrzeć się gwarancjom jakie daje Prawo przedsiębiorców (PP).

Zasada „co nie jest prawem zabronione, jest dozwolone” (art. 8 PP)

Przedsiębiorca może podejmować wszelkie działania, z wyjątkiem tych, których zakazują przepisy prawa. Przedsiębiorca może być obowiązany do określonego zachowania tylko na podstawie przepisów prawa.

Norma art. 8 PP ma swoje źródło w art. 31 ust. 1 Konstytucji, zgodnie z którym wolność człowieka podlega ochronie prawnej, ale obowiązujący porządek prawny wyznacza granice tej wolności. „Interes prawny dotyczy szeroko rozumianej sytuacji podmiotu wyznaczonej normami prawnymi, z których wynikają jego uprawnienia, obowiązki, korzyści czy wolności prawnie chronione.

Wynikające z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (DzU z 2016 r. poz. 1829 ze zm.), art. 8 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (DzU poz. 646 ze zm.), czy art. 22 Konstytucji RP uprawnienie podmiotu do swobodnego prowadzenia wybranej przez siebie działalności gospodarczej, zgodnie z obowiązującymi przepisami, stanowić będzie o istnieniu interesu prawnego tego podmiotu wywodzonego z tych norm.” (wyrok NSA z 5.12.2018 r., II OSK 3297/18).

Podstawowe zasady wykonywania działalności gospodarczej (art. 9 PP)

Przedsiębiorca wykonuje działalność gospodarczą zgodnie z zasadami uczciwej konkurencji, poszanowania dobrych obyczajów oraz słusznych interesów innych przedsiębiorców i konsumentów, a także poszanowania oraz ochrony praw i wolności człowieka.

Warto przytoczyć wyrok SN dotyczący stosowania Prawa spółdzielczego: „Z żądaniem ustalenia nieważności uchwały walnego zgromadzenia spółdzielni jest integralnie powiązane wskazanie bezwzględnie obowiązującego przepisu ustawy, z którym koliduje kwestionowana uchwała.” (wyrok SN z dnia 9 lutego 2011 r., V CSK 239/10).

I w tej sprawie również warto zapoznać się z wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 20 maja 2014 r., II C 985/12: „1. Różnica pomiędzy uchwałą bezwzględnie nieważną a uchwałą nieistniejącą polega na tym, że w pierwszym wypadku oświadczenie woli zostało złożone, jednakże z przyczyn merytorycznych lub formalnych ustawa traktuje je jako nieważne od samego początku, w drugim natomiast wypadku podejmowaniu uchwały towarzyszyły tak daleko idące uchybienia formalne, że w ogóle nie można mówić o złożeniu oświadczenia woli przez spółdzielnię. Uchwała walnego zgromadzenia jest nieistniejąca, w szczególności wtedy, gdy posiedzenie „organu” zostało samorzutnie zwołane przez grupę członków bez zachowania wymaganej procedury, uchwałę podjęto przy braku quorum albo bez wymaganej większości głosów, uchwałę podjęto w sprawie nieobjętej porządkiem obrad, sfałszowano wyniki głosowania, zastosowano przymus fizyczny wobec członków, zaprotokołowano uchwałę bez podjęcia głosowania albo gdy treść uchwały jest niezrozumiała i nie można ustalić jej sensu w drodze wykładni.

2. Przy wykładni i stosowaniu przepisu art. 42 §3 Prawa spółdzielczego określającego przesłankę sprzeczności uchwały z dobrymi obyczajami należy mieć na względzie sformułowanie art. 17 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, zgodnie, z którym „przedsiębiorca wykonuje działalność gospodarczą na zasadach uczciwej konkurencji i poszanowania dobrych obyczajów oraz słusznych interesów konsumentów”...